De eik van Jan Wolkers
LeidenOegstgeest
Locatie bij benadering.
Jan Wolkers had een lievelingsboom, en het landelijke register van monumentale bomen noemt hem bij naam: deze zomereik aan de waterkant in Oegstgeest, het dorp waar de schrijver werd geboren. Het register voegt eraan toe dat de boom regelmatig in zijn boeken voorkomt. Hij staat op een grens. Aan de ene kant ligt het terrein van IJsclub Oegstgeest, aan de andere kant landgoed Oud Poelgeest, dat een grote rol speelde in de jeugd van Wolkers. In de laatste jaren van de Duitse bezetting zwierf de tiener Wolkers met schetsboek en schilderkistje door die bossen, en dat schetsboek bestaat nog. Hoe oud de eik is, hangt af van wie je het vraagt. Het register dateert de aanplant in de jaren 1890 en zegt in dezelfde beschrijving dat oude foto's wijzen op het begin van de negentiende eeuw. De Bomenstichting, die het register bijhoudt, heeft hem tussen 1800 en 1850 geplaatst, en de gemeente noemt hem ruim 120 jaar oud. Ergens tussen ongeveer 125 en 225 jaar dus, met de foto's als argument voor de oudere kant. Wat wel na te meten is, is de stam: 4,67 meter omtrek, aan een boom van ongeveer 15 meter hoog. Het landgoed erachter heeft een eigen bomenstamboom. Herman Boerhaave, de Leidse geneesheer die de Hortus botanicus leidde, kocht Oud Poelgeest in 1724 en plantte er bomen omdat zijn tuin in de stad vol was. De eik staat buiten het landgoed, op gemeentegrond, twintig minuten lopen van Leiden Centraal.
IJsbaanterrein, Oegstgeesterweg 43, Oegstgeest, at the water on the boundary with the Oud Poelgeest estate
Gratis; op gemeentegrond aan de rand van het ijsbaanterrein, dat het register als bezoekbaar opgeeft
In Oegstgeest, hemelsbreed ongeveer 1,5 km ten noorden van station Leiden Centraal, zo'n 20 minuten lopen
Bronnen
Waar de gegevens op deze pagina vandaan komen.
- In het officiële register: Landelijk Register Monumentale Bomen (Bomenstichting), no. 1692873
- Landelijk Register Monumentale Bomen v2024 (LRMB), Bomenstichting (LRMB v2024, Bomenstichting, nr 1692873, used with written permission)
- bnnvara.nl
- Gemeente Oegstgeest article in Centraal Plus, 2026-09-02, naming the oak as a current monumental tree (per the 2026-10-22 verify pass)